آمریکای لاتین؛ میدان رقابت آمریکا و چین در دوران ترامپ
در سالهای اخیر، آمریکای لاتین به یکی از مناطق کلیدی در رقابت قدرتهای بزرگ جهانی تبدیل شده است. در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ، سیاستهای آمریکا در قبال این منطقه پیچیدگیهای زیادی داشت. یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار در این سیاستها، حضور فزاینده چین در آمریکای لاتین بود. دولت ترامپ تلاش کرد با استفاده از مفهوم «حیاط خلوت» که سالها مورد بحث بوده، روابط خود را با این منطقه تنظیم کند. اما آیا این استراتژی موفق بود؟ و چین تا چه اندازه توانست نفوذ خود را در آمریکای لاتین گسترش دهد؟

نفوذ رو به رشد چین در آمریکای لاتین
در سالهای اخیر، چین سرمایهگذاریهای گستردهای در کشورهای آمریکای لاتین انجام داده است. این سرمایهگذاریها شامل پروژههای زیرساختی، معادن، انرژی و صنایع مختلف بوده است. کشورهایی مانند برزیل، آرژانتین، ونزوئلا و شیلی از جمله مقاصد اصلی سرمایههای چینی بودهاند.
یکی از دلایل اصلی این نفوذ اقتصادی، نیاز کشورهای آمریکای لاتین به منابع مالی و فناوریهای نوین بود. چین با ارائه وامهای کمبهره و سرمایهگذاری در پروژههای کلان، جایگاه خود را در اقتصاد این کشورها تثبیت کرد.
آمریکا و سیاستهای سختگیرانه در برابر چین
ترامپ که به سیاستهای ملیگرایانه و حمایتگرایانه شهرت داشت، از افزایش حضور چین در منطقه آمریکای لاتین احساس خطر کرد. دولت او با اعمال فشارهای دیپلماتیک، تحریمهای اقتصادی و حتی تهدیدهای تجاری سعی کرد نفوذ چین را محدود کند.
از جمله اقدامات دولت ترامپ، کاهش کمکهای اقتصادی به برخی کشورهای آمریکای لاتین بود تا از وابستگی آنها به چین جلوگیری کند. همچنین، ایالات متحده با برخی کشورها مانند برزیل و کلمبیا پیمانهای تجاری جدیدی امضا کرد تا آنها را به سمت اقتصاد آمریکا سوق دهد.
حیاط خلوت؛ مفهومی جنجالی
اصطلاح «حیاط خلوت» در سیاست خارجی آمریکا به معنای کنترل و نفوذ بر کشورهای آمریکای لاتین است. این مفهوم از دوران جنگ سرد مطرح بود و در سیاستهای دولتهای مختلف آمریکا نقش داشت. ترامپ نیز با تأکید بر این مفهوم، سعی کرد سیاستهای منطقهای خود را توجیه کند.
اما بسیاری از کشورهای آمریکای لاتین، این دیدگاه را دخالت در امور داخلی خود میدانند. آنها تمایلی ندارند که صرفاً به عنوان منطقهای تحت کنترل آمریکا تلقی شوند و به دنبال ایجاد روابط اقتصادی و سیاسی متنوعتری با سایر قدرتها، از جمله چین و اتحادیه اروپا، هستند.
رقابت اقتصادی؛ کدام کشور برنده است؟
چین توانسته با سرمایهگذاریهای کلان و توافقهای اقتصادی طولانیمدت، جای پای خود را در آمریکای لاتین محکم کند. از سوی دیگر، آمریکا با برخوردهای سختگیرانه و سیاستهای محافظهکارانه سعی در محدود کردن این نفوذ دارد. اما بسیاری از کارشناسان معتقدند که سیاستهای ترامپ نتوانست مانع از رشد نفوذ چین در این منطقه شود.
با پایان دوران ترامپ و آغاز دولت بایدن، سیاستهای آمریکا در قبال آمریکای لاتین ممکن است تغییر کند. اما بدون شک، رقابت میان واشنگتن و پکن در این منطقه ادامه خواهد داشت و آینده آمریکای لاتین تحت تأثیر این رقابت شکل خواهد گرفت.
جمعبندی
سیاستهای آمریکا در دوره ترامپ در قبال آمریکای لاتین بر مبنای جلوگیری از نفوذ چین و حفظ این منطقه به عنوان «حیاط خلوت» ایالات متحده بنا شده بود. اما در عمل، این سیاستها نتوانستند روند رو به رشد حضور چین را متوقف کنند. آینده این منطقه به شدت تحت تأثیر رقابت میان دو قدرت بزرگ جهانی خواهد بود و کشورهای آمریکای لاتین نیز تلاش خواهند کرد تا با ایجاد تعادل در روابط خود، بیشترین منفعت را از این رقابت به دست آورند.